ՄԵՆՅՈՒ

ՊԱՏՄԱՄՇԱԿՈՒԹԱՅԻՆ, ԳՐԱԿԱՆ - ԳԵՂԱՐՎԵՍՏԱԿԱՆ, ՓԱՍՏԱՎԱՎԵՐԱԳՐԱԿԱՆ, ՀԱՆՐԱՄԱՏՉԵԼԻ, ՈՒՍՈՒՑՈՂԱԿԱՆ, ԱԶԳԱՅԻՆ, ՀԱՅՐԵՆԱՍԻՐԱԿԱՆ, ԿՐԹԱԴԱՍՏԻԱՐԱԿՉԱԿԱՆ ԲԼՈԳ   «Բոլորն ուզում են իրենց երեխաներին թողնել լավ աշխարհ, իսկ ես աշխարհին ուզում եմ թողնել լավ երեխաներ» ԿԱՐԼՈՍ ՍԼԻՄ ԷԼՈՒ  
Drop Down MenusCSS Drop Down MenuPure CSS Dropdown Menu

11.08.2013

ՆԱՎԱՍԱՐԴ

ՆԱՎԱՍԱՐԴ. Հայոց հին տոմարի առաջին ամիսն է, կազմված է ՆԱՎ (նոր) եւ ՍԱՐԴ (տարի) բառերից եւ նշանակում է նոր տարի: Նավասարդ ամիսը սկսվել է օգոստոսի 11-ին եւ վերջացել սեպտեմբերի 9-ին: Հին հայերի համար այս ամսվա 1-ը (օգոստոսի 11-ը) եղել է ժողովրդական խրախճանքների տոն:

Հատված ԱՐԱ ՆԱԽՇՔԱՐՅԱՆԻ «ԱՍՏՎԱԾԱԴՈՒՌ» հայոց հեթանոսական դիցարանից

...Տոթ Նավասարդի Արեգ օրն էր: 
Վահագն - Արեւորդին մտավ Վանատուր - Ամանորի Մեհյան - սենյակը: Վանատուրն ընդառաջ գալով՝ ընդունեց Վահագնին ու հրավիրեց ներս: 
Աստվածներն ու աստվածուհիները խնջույք են կազմակերպել եւ ըմպում են Ամանորի լավագույն գինին: Ամենավերեւում նստած է Հայր Արամազդը, Մայր Դիցուհի Անահիտի հետ: Վահագնը մոտեցավ Մեծն ու Արին-Արամազդին: Խոնարհվեց Արարչի առջեւ ու ստանալով հայրական օրհնությունը՝ նստեց իր սիրուհու աջ կողմում: 
Ամենքը հիշելով պատմում են իրենց գլխով անցած ինչ-որ զվարճալի պատմություններ եւ ծիծաղում: 
-Հա՜յր, -դիմելով Արամազդին խոսեց Աստղիկը, -ես երեկ մշուշով պատեցի Տարոնի ամբողջ դաշտը: 
-Ինչո՞ւ, Աստղի՜կ, ի՞նչ էր պատահել: 
-Գիշեր էր: Իջել էի Մեղրագետը լողանալու, Անդո՜կը վկա: Մեկ էլ տեսնեմ Դաղոնաց բլրակի վրա ինչ-որ կտրիճներ կրակ էին վառել եւ ուշադիր զննում էին Աստղիկիս: Ես էլ, մերկությունս քողարկելու համար, մշուշով պատեցի Տարոնի ողջ տարածքը: 
-Հա՛, հա՛, հա՛... -ծիծաղեց Արին - Արամազդը: 
-Հա՛, հա՛, հա՛... -ծիծաղեցին բոլոր ներկաները՝ բարձր ու զվարթ: 
-Ես, երկնի ու երկրի ստեղծողս՝ Ամանորյա իմ տոնի առթիվ հրամայում եմ, այսօրվանից Տարոնի դաշտն անվանել սիրո եւ զգացմունքներիս աստվածուհու գործածի համաձայն՝ Մշո դաշտ: Այդպե՞ս է Անահի՜տ: 
-Այո՜, Տե՛ր իմ: 
-Փա՛ռք Արամազդին, փա՛ռք Տիրակալին, -լսվեց Արձագանք աստվածուհու զանգերգուն ձայնը: 
-Փա՛ռք Արամազդին, փա՛ռք Տիրակալին, -կրկնեցին աստվածներն անմահ ու սկսեցին մեծարել նրան՝ ասելով. 
-Մեծն Արին - Արամազդ, Արարիչն երկնի ու երկրի, լիություն պարարտության, Արարիչ աստվածներիս, ամպրոպային պատկերն Արամազդի: 
Այնուհետեւ խոսք ասաց դպրության, գիտության, իմաստության, գրչության աստված, իմաստախոս Տիրը. 
-Աստվածնե՜ր, ձեր թույլտվությամբ ուզում եմ կարդալ բոլորովին վերջերս գրչած նավասարդյան տոնին ու Մեծին նվիրված տողերս, -ասաց դպիրն ու սկսեց. 
Ո տայր ինձ զծուխ ծխանի 
Եւ զառաւօտն Նաւասարդի 
Զվազելն եղանց 
Եւ զվարգելն եղջերուաց. 
Մէք փող հարուք 
Եւ թմբկի հարկանէաք, 
Որպէս օրէն է թագաւորաց: 
                                                                                   ՄԻՋՆԱԴԱՐՅԱՆ ՀԱՅՐԵՆՆԵՐ 
Ժպտաց Մեծն Արին ու ծափահարեց: Եվ ծափահարեց ողջն աստվածային: 
-Ողջախոհ Նանե, ի՞նչ կասես հապա: 
-Գերազանց է, Հա՜յր, եւ ամեն ինչ ճիշտ: 
Գեղեցիկն Արան Տիրակալին ասաց, թե Շամիրամն իրեն է առաջարկել իր սերն ու երկիրը: 
Արամազդը հոնքերը կիտեց: 
-Դու գիտես Արա՜, բայց Նուարդը, Նուարդն հայուհի է եւ առավել հաստատ, քան Շամիրամը, եւ քո երկիր Նաիրին վսեմաշուք է, քան Նինվեն Ասորաց: 
-Սիրելիներս, ես ուզում եմ մի դեպք պատմել իմ կյանքից, -ասաց Միհր - Մհերն ու շարունակեց: -Տակավին տասնհինգ տարեկան պատանի էի, երբ Սասունում սով ու թանկություն ընկավ: Հետո պարզվեց, որ Սասնա լեռներում մի անմեհի առյուծ է լույս ընկել, փակել Սասուն տանող բոլոր ճանապարհները, անցնող-դարձողներին հոշոտում է, չի թողնում հաց կամ ապրանք մտնիՍասուն: Իմացա հացի պակասության եւ թանկության պատճառը: Հաջորդ իսկ օրը գնացի առյուծի դեմ կռվելու: Առյուծը, որ տեսավ, գազազած ընդառաջ ելավ ինձ, պոչը գետին էր խփում, փոշու զարհուրելի ամպեր բարձրացնում: Ճիշտը, որ ասեմ, ամենեւին անզեն էի եւ գոտեմարտի բռնվեցի առյուծի հետ: Բարձր հավատով, խրոխտ կանչեցի պապական իմ երդումը՝ ՙՀացն ու գինին, տերկենդանին՚: Մի ձեռքս գցեցի առյուծի վերին ծնոտից, մյուսը՝ ներքինից, քաշեցի եւ ճղեցի առյուծին, արի երկու կես: Կեսը դրեցի ճամփի մի կողմը, մյուս կեսը՝ մյուս կողմը ու վերադարձա Սասուն: Երբ մտա քաղաք, բոլորն առույգ ու զվարթ գոռում-գոչում էին Առյուծաձեւ, Առյուծաձեւ Միհր - Մհեր, լույս ու ջրմություն: 
-Երկնային լույսի եւ արեգակի լուսաճաճանչ Միհր այդ ամենը ճիշտ է եւ իրավացի: Մենք վկայում ենք քաջագործությունդ: -Գրեթե միանգամից ասացին Սանասարն ու Բաղդասարը: 
-Առյո՜ւծ Միհր-Մհեր, խորհուրդ եմ տալիս քեզ գնալ Աղջաղլա Յալերի թագավորի աղջկան՝ Արմաղանին ուզելու եւ նրա հետ ամուսնանալու, -ավելացրեց Հայկը: 
-Ու այսպես երկարատեւ խոսք ու զրույցից հետո, խնջույքը մոտեցավ իր ավարտին: 

Комментариев нет:

Отправить комментарий

Blogger Widgets